Hakaret Suçu, Hakaret Suçu Cezası, Şikâyet Süresi ve Hangi Sözler Hakaret Sayılır

Hakaret suçu, günlük hayatta, işyerinde, sosyal medyada, WhatsApp mesajlarında ve taraflar arasındaki tartışmalarda en sık karşılaşılan ceza hukuku uyuşmazlıklarından biridir. Ancak her kaba söz, kırıcı ifade, ağır eleştiri veya nezaketsiz davranış hakaret suçunu oluşturmaz.

Türk Ceza Kanunu’nun 125. maddesine göre; bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat etmek ya da sövmek suretiyle kişinin onur, şeref ve saygınlığına saldırmak hakaret suçunu oluşturabilir.

Hakaret suçunun cezası, suçun temel halinde üç aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezasıdır.

Hakaret suçunda kullanılan sözün tek başına sözlük anlamına bakılarak karar verilmesi doğru değildir. Söylendiği ortam, tarafların ilişkisi, olayın geçmişi, sözün hangi amaçla kullanıldığı ve muhatabın kim olduğu birlikte değerlendirilmelidir. Anayasa Mahkemesi de ifadelerin bağlamından koparılmaksızın olayın bütünü içinde incelenmesi gerektiğini vurgulamaktadır.

Hakaret Suçu Nedir?

Hakaret suçu iki farklı şekilde işlenebilir:

Somut Bir Fiil veya Olgu İsnat Etmek Suretiyle Hakaret

Bir kimseye toplum içindeki onur ve saygınlığını zedeleyebilecek belirli bir eylemin isnat edilmesi hakaret suçuna neden olabilir.

Örneğin bir kişiye;

“Şirketin parasını sen çaldın.”

“İhalede rüşvet aldın.”

“Müşterileri dolandırıyorsun.”

şeklinde belirli bir fiilin isnat edilmesi, olayın özelliklerine göre hakaret suçunu oluşturabilir.

Burada önemli olan, isnat edilen fiilin kişinin onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte olmasıdır.

Bir başkasına suç isnat edilmesi ayrıca somut olayın özelliklerine göre iftira suçu bakımından da değerlendirme yapılmasını gerektirebilir. Hakaret ve iftira suçları birbirinden farklı suç tipleridir.

Sövmek Suretiyle Hakaret

Kişiye belirli bir olay isnat edilmeden doğrudan onun kişilik değerlerine saldırılması da hakaret suçunu oluşturabilir.

Küfür ve aşağılayıcı ifadeler, kişinin toplum içindeki saygınlığını hedef alıyorsa sövme suretiyle hakaret gündeme gelebilir.

Ancak önemle belirtmek gerekir ki her argo söz veya kaba ifade hakaret değildir.

Ceza mahkemesinin kullanılan ifadeyi olayın bütünü içerisinde değerlendirmesi gerekir. Anayasa Mahkemesi, kaba veya incitici ifadelerin sırf rahatsız edici olmaları nedeniyle otomatik olarak ceza yaptırımına bağlanmasının ifade özgürlüğü üzerinde caydırıcı etki doğurabileceğine dikkat çekmiştir.

Hangi Sözler Hakaret Suçunu Oluşturur?

“Hangi kelimeler hakaret sayılır?”, “hangi sözler hakaret değildir?” ve “küfür hakaret suçu mudur?” soruları uygulamada en sık karşılaşılan sorulardandır.

Hakaret suçunda kesin ve değişmez bir yasaklı kelimeler listesi bulunmamaktadır.

Aynı söz, bir olayda hakaret kabul edilirken başka bir olayda kaba söz, ağır eleştiri veya beddua olarak değerlendirilebilir.

Mahkeme özellikle; sözün söylendiği ortamı, tarafların önceki ilişkisini, tartışmanın sebebini,

sözün muhatabını, ifadeden önce ve sonra yaşanan olayları, sözün eleştiri amacı mı yoksa kişiyi aşağılamak amacıyla mı kullanıldığını birlikte değerlendirmelidir.

Yargıtay kararlarında da bazı ifadelerin “kaba söz” niteliğinde olduğu ve hakaret suçunun yasal unsurlarını oluşturmadığı sonucuna varılabilmektedir.

Ağır Eleştiri Hakaret Suçu Mudur?

Bir sözün ağır, rahatsız edici veya sert olması tek başına hakaret suçunun oluşması için yeterli değildir.

Özellikle siyasi tartışmalarda, kamusal konularda ve kamu görevlilerinin faaliyetlerinin eleştirilmesinde ifade özgürlüğünün sınırları daha geniş değerlendirilebilir.

Anayasa Mahkemesine göre kullanılan sözler bağlamından koparılmamalı; ifade özgürlüğü ile kişinin şeref ve itibarının korunması hakkı arasında adil bir denge kurulmalıdır.

Bu nedenle hakaret davasında yalnızca “hangi söz söylendi?” sorusu değil, “bu söz neden, nerede, kime ve hangi olay üzerine söylendi?” soruları da önemlidir.

Hakaret Suçu Şikâyet Süresi ve Zamanaşımı

Hakaret Suçu Şikâyete Bağlı Mıdır?

TCK’nın 131. maddesine göre, kamu görevlisine görevinden dolayı işlenen hakaret suçu hariç olmak üzere hakaret suçunun soruşturulması ve kovuşturulması mağdurun şikâyetine bağlıdır.

Bu nedenle sıradan hakaret suçlarında mağdurun şikâyet hakkını süresi içerisinde kullanması gerekir.

Hakaret Suçunda Şikâyet Süresi Ne Kadardır?

Şikâyete bağlı suçlarda kural olarak şikâyet süresi, mağdurun fiili ve faili öğrendiği tarihten itibaren altı aydır.

Hakaret suçlarında özellikle sosyal medya hesapları, sahte hesaplar ve telefon numaraları üzerinden gerçekleştirilen eylemlerde failin hangi tarihte öğrenildiği ayrıca önem taşıyabilir.

Şikâyet süresi ile ceza dava zamanaşımı aynı kavram değildir. Bu nedenle “hakaret suçunda zamanaşımı sekiz yıldır, istediğim zaman şikâyet ederim” şeklindeki düşünce hukuken doğru değildir.

Şikâyete tabi hakaret suçunda öncelikle şikâyet süresinin geçirilip geçirilmediği değerlendirilmelidir. Güncel TCK metninde şikâyete bağlı hakaret suçları bakımından özel süre sınırlaması da ayrıca düzenlenmiştir.

Şikâyete Bağlı Olmayan Hakaret Suçları Hangileridir?

TCK’nın 131. maddesi gereğince kamu görevlisine karşı görevinden dolayı işlenen hakaret suçu şikâyete bağlı değildir.

Örneğin şartları mevcutsa; görevini yapan doktora, hemşireye, polise, öğretmene, hâkime,

Cumhuriyet savcısına görevinden dolayı hakaret edilmesi halinde soruşturma mağdurun şikâyetine bağlı olmaksızın yürütülebilir.

Ancak kişinin kamu görevlisi olması tek başına yeterli değildir.

Hakaretin kamu görevlisinin görevinden dolayı işlenmesi gerekir.

Örneğin kamu görevlisi olan iki kişinin tamamen özel hayatlarına ilişkin kişisel tartışması sırasında gerçekleşen hakarette TCK 125/3-a hükmünün uygulanması her olayda mümkün değildir.

Hakaret Suçunda Önödeme Nedir?

Hakaret suçlarında son yıllardaki en önemli değişikliklerden biri önödeme kurumu konusunda yapılmıştır.

14 Kasım 2024 tarihinde yürürlüğe giren 7531 sayılı Kanun ile bazı hakaret suçları uzlaştırma kapsamından çıkarılarak önödeme kapsamına alınmıştır. Daha sonra 24 Aralık 2025 tarihli değişiklikle TCK’nın 75. maddesindeki hakarete ilişkin önödeme düzenlemesi yeniden değiştirilmiştir.

Güncel TCK 75 düzenlemesine göre TCK 125. maddede düzenlenen hakaret suçu, kamu görevlisine görevinden dolayı hakareti düzenleyen 125/3-a hali hariç olmak üzere, önödeme kapsamındadır.

Bu düzenleme nedeniyle internette bulunan eski tarihli “WhatsApp’tan hakaret uzlaştırmaya tabidir” veya “hakaret suçu her durumda uzlaşmaya tabidir” şeklindeki açıklamalar güncel mevzuatı yansıtmayabilir.

Hakaret Suçunda Önödeme Nasıl Uygulanır?

Önödeme, kanunda belirtilen şartların bulunması halinde şüphelinin belirlenen miktarı ve soruşturma giderlerini ödemesi sonucunda kamu davasının açılmamasını sağlayabilen alternatif bir ceza hukuku kurumudur.

Önödeme teklifinin kabul edilmesi ve kanuni şartların yerine getirilmesi halinde soruşturma ceza davasına dönüşmeden sonuçlanabilir.

Ancak önödeme uygulamasında; suç tarihi, hakaretin işleniş şekli, uygulanacak kanun, lehe kanun değerlendirmesi, suçun kamu görevlisine görevinden dolayı işlenip işlenmediği ayrıca incelenmelidir.

Önödemeye Tabi Olmayan Hakaret Suçları

Güncel TCK 75 düzenlemesine göre TCK 125/3-a kapsamında kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret suçu önödeme kapsamı dışında bırakılmıştır.

Bu nedenle doktora, sağlık çalışanına, polise veya başka bir kamu görevlisine görevinden  dolayı hakaret iddiası bulunan dosyalarda suç vasfının doğru belirlenmesi son derece önemlidir.

Her doktora söylenen hakaret içerikli söz otomatik olarak TCK 125/3-a kapsamında değildir. Hakaret ile kamu görevinin yerine getirilmesi arasında bağlantı bulunmalıdır.

Mağdurun Gıyabında Hakaret Suçu Nedir?

Hakaret suçu mağdurun yüzüne karşı işlenebileceği gibi mağdurun yokluğunda da işlenebilir.

Ancak TCK 125’e göre mağdurun gıyabında hakaretin cezalandırılabilmesi için fiilin en az üç kişiyle ihtilat ederek işlenmesi gerekir.

Üç Kişiyle İhtilat Ne Demektir?

İhtilat, hakaret içeren sözün mağdur dışında belirli sayıda kişiyle paylaşılması veya bu kişilere iletilmesi anlamında değerlendirilir.

Burada kanunun aradığı sayı en az üç kişidir.

Mağdur bu üç kişinin hesabına dahil edilmez.

Örneğin A’nın, B’nin yokluğunda B hakkında hakaret içeren ifadeleri C, D ve E’ye söylemesi halinde diğer şartların da bulunması durumunda gıyapta hakaret suçu gündeme gelebilir.

Ancak söz yalnızca bir veya iki kişiye söylenmişse gıyapta hakaret suçunun kanuni koşulları bakımından ayrıca değerlendirme yapılmalıdır.

WhatsApp Mesajıyla Hakaret Suçu

“WhatsApp’tan küfür etmenin cezası nedir?” ve “WhatsApp mesajı hakaret delili olur mu?” soruları hakaret suçlarında en çok araştırılan konular arasındadır.

TCK 125/2’ye göre fiilin mağduru muhatap alan sesli, yazılı veya görüntülü bir iletiyle işlenmesi halinde hakaret suçuna ilişkin ceza uygulanır.

Bu kapsamda;

WhatsApp mesajı,SMS, e-mail, Instagram özel mesajı,

Facebook Messenger mesajı, sesli mesaj, görüntülü mesaj aracılığıyla hakaret suçu işlenebilir.

Örneğin bir kişinin doğrudan mağdurun WhatsApp hesabına küfür veya hakaret içerikli mesaj göndermesi TCK 125/2 kapsamında değerlendirilebilir.

Telefon Konuşmasında Hakaret Suçu

Telefon görüşmesi sırasında mağdura doğrudan hakaret edilmesi de ileti yoluyla hakaret suçunu oluşturabilir.

Ancak ceza yargılamasında en önemli sorunlardan biri ispat konusudur.

Mesaj kayıtları, ekran görüntüleri, HTS kayıtlarının kapsamı, tanık anlatımları ve hukuka uygun şekilde elde edilmiş diğer deliller birlikte değerlendirilebilir.

Sadece telefon görüşmesinin gerçekleşmiş olması, görüşmede hakaret edildiğini tek başına ispatlamaz.

Sosyal Medyada Hakaret Suçu

Instagram, Facebook, X veya diğer sosyal medya platformlarında yapılan paylaşımlar nedeniyle hakaret suçu gündeme gelebilir.

Sosyal medyada; yorum yapmak, gönderi paylaşmak, hikâye paylaşmak, başkasının hakaret içerikli paylaşımını belirli bir iradeyle yayımlamak, kişiyi hedef gösteren aşağılayıcı ifadeler kullanmak somut olayın özelliklerine göre ceza soruşturmasına konu olabilir.

Ancak sosyal medya paylaşımlarında da kullanılan ifadenin bağlamı incelenmelidir. Anayasa Mahkemesi, mahkemelerin yalnızca belirli kelimeleri alarak soyut bir değerlendirme yapmasını yeterli görmemekte; taraflar arasındaki olayların ve paylaşımın bütünüyle değerlendirilmesi gerektiğini belirtmektedir.

Alenen Hakaret Suçu ve Cezası

TCK 125/4’e göre hakaretin alenen işlenmesi halinde ceza altıda biri oranında artırılır.

Aleniyet ile gıyapta hakaretteki ihtilat birbirinden farklı kavramlardır.

Aleniyet bakımından fiilin belirsiz sayıda kişi tarafından algılanabilmesine imkân veren bir ortamda gerçekleştirilip gerçekleştirilmediği değerlendirilir.

Örneğin herkese açık bir sosyal medya hesabında yapılan paylaşım veya kalabalık ve kamunun erişimine açık bir ortamda gerçekleştirilen hakaret bakımından aleniyet tartışması gündeme gelebilir.

Ancak sosyal medyada yapılan her paylaşım otomatik olarak alenen hakaret sayılmamalıdır.

Hesabın gizlilik ayarları, paylaşımı görebilen kişilerin kapsamı ve paylaşım şekli somut olayda değerlendirilmelidir.

Hakaret Suçunun Haksız Bir Fiile Tepki Olarak İşlenmesi – TCK 129

TCK 129/1’e göre hakaret suçunun haksız bir fiile tepki olarak işlenmesi halinde verilecek ceza üçte birine kadar indirilebilir veya ceza vermekten vazgeçilebilir.

Bu düzenleme halk arasında zaman zaman “beni sinirlendirdi, küfür etmek hakkımdı” şeklinde yanlış anlaşılmaktadır. Her tartışma TCK 129 kapsamında değildir. Öncelikle mağdur tarafından gerçekleştirilen haksız bir fiilin bulunması ve hakaretin bu haksız fiile tepki olarak işlenmesi gerekir.

Örnek

Bir kişinin diğer tarafa yönelik ağır ve haksız bir davranışta bulunmasının hemen ardından diğer tarafın bu davranışın etkisiyle hakaret etmesi halinde TCK 129/1 tartışılabilir.

Mahkeme; ilk haksız hareketin kimden geldiğini, olayların sırasını, hakaret ile haksız fiil arasındaki bağlantıyı değerlendirmelidir.

Kasten Yaralamaya Tepki Olarak Hakaret

TCK 129/2 çok önemli bir özel düzenleme içermektedir.

Hakaret suçunun kasten yaralama suçuna tepki olarak işlenmesi halinde kişiye ceza verilmez.

Örneğin saldırıya uğrayan kişinin kendisini yaralayan kişiye olayın etkisi altında hakaret etmesi halinde TCK 129/2’nin koşulları değerlendirilebilir.

Bu hüküm cezada indirim değil, şartlarının bulunması halinde cezasızlık sonucunu doğurur.

Karşılıklı Hakaret Suçu ve Cezası

TCK 129/3’e göre hakaret suçunun karşılıklı olarak işlenmesi halinde olayın mahiyetine göre taraflardan her ikisi veya biri hakkında verilecek ceza üçte birine kadar indirilebilir veya ceza vermekten vazgeçilebilir.

Örneğin tarafların karşılıklı tartışma sırasında birbirlerine hakaret ettikleri bir olayda mahkemenin yalnızca bir sözü olaydan ayırarak değerlendirmesi her zaman doğru sonuç vermeyebilir.

Mesajlaşmaların tamamı, tartışmanın başlangıcı ve tarafların karşılıklı sözleri incelenmelidir.

Özellikle WhatsApp hakaret dosyalarında yalnızca bir ekran görüntüsü yerine konuşmanın öncesi ve sonrası önem taşıyabilir.

Hakaret Suçunda Mağdurun Belirlenmesi – TCK 126

Hakaret suçunda mağdurun adının açıkça belirtilmesi zorunlu değildir.

TCK 126’ya göre mağdurun ismi belirtilmemiş veya isnat üstü kapalı şekilde yapılmış olsa dahi, ifadenin niteliği ve mağdurun şahsına yönelik bulunduğu konusunda duraksama bulunmuyorsa mağdur belirlenmiş kabul edilir.

Sosyal Medyada İsim Vermeden Hakaret

Örneğin bir kişi sosyal medyada isim yazmadan; mesleğini, çalıştığı işyerini, yaşanan belirli bir olayı, kişinin herkes tarafından bilinen özelliklerini belirterek hakaret içerikli bir paylaşım yapmışsa, paylaşımın belirli bir kişiyi hedef aldığı açıkça anlaşılabilir.

Bu durumda “adını yazmadım, hakaret suçu oluşmaz” savunması tek başına yeterli olmayabilir.

İsnadın İspatı – TCK 127

Hakaret suçunda kişiye belirli bir fiil isnat edilmişse “söylediğim doğruydu” savunması her durumda otomatik olarak cezasızlık sağlamaz.

TCK 127’ye göre isnat edilen ve suç oluşturan fiilin ispat edilmiş olması halinde kişiye ceza verilmez.

Hakaret edilen kişi hakkında bu suç nedeniyle kesinleşmiş bir mahkûmiyet kararı verilmişse isnat ispatlanmış sayılır.

Diğer hallerde ispat isteminin kabulü; isnat edilen fiilin doğru olup olmadığının anlaşılmasında kamu yararı bulunmasına veya şikâyetçinin ispata razı olmasına bağlıdır.

Ancak TCK 127/2’ye göre kişi hakkında ispat edilmiş bir fiilden söz edilerek ayrıca hakaret edilmesi halinde ceza verilebilir.

Başka bir ifadeyle bir kişinin geçmişte suç işlemiş olması, o kişiye sınırsız şekilde sövme hakkı vermez.

İddia ve Savunma Dokunulmazlığı – TCK 128

Avukatların, davacıların, davalıların ve diğer ilgililerin en çok merak ettiği konulardan biri dava dilekçesinde veya duruşmada kullanılan ifadelerin hakaret suçu oluşturup oluşturmayacağıdır.

TCK 128’e göre yargı mercileri veya idari makamlar nezdinde yapılan yazılı veya sözlü;

başvuru, iddia, savunma kapsamında kişilerle ilgili somut isnatlarda veya olumsuz değerlendirmelerde bulunulması halinde belirli şartlarla ceza verilmez.

Ancak bunun için isnat ve değerlendirmelerin; gerçek ve somut vakıalara dayanması ve uyuşmazlıkla bağlantılı olması gerekir.

Savunma dokunulmazlığı sınırsız bir hakaret serbestisi değildir.

Uyuşmazlıkla ilgisi bulunmayan, sırf karşı tarafı aşağılamaya yönelik ifadeler TCK 128 kapsamında korunmayabilir.

Anayasa Mahkemesi de yargısal süreçte kullanılan sözlerin, özellikle savunma hakkı ve ifade özgürlüğü dikkate alınarak olayın koşulları içerisinde değerlendirilmesi gerektiğine ilişkin kararlar vermiştir.

Kamu Görevlisine Karşı Görevinden Dolayı Hakaret Suçu

TCK 125/3-a’ya göre hakaret suçunun kamu görevlisine karşı görevinden dolayı işlenmesi halinde cezanın alt sınırı bir yıldan az olamaz.

Suçun bu nitelikli halinin oluşması için iki temel şart önemlidir:

Mağdur kamu görevlisi olmalıdır.

Hakaret kamu görevlisinin görevinden dolayı işlenmiş olmalıdır.

Örneğin görev başındaki polis memuruna gerçekleştirdiği işlem nedeniyle hakaret edilmesi, şartlarının bulunması halinde TCK 125/3-a kapsamında değerlendirilebilir.

Ancak kamu görevlisi olan kişinin komşuluk veya tamamen özel hayatından kaynaklanan tartışmada hakarete uğraması halinde sırf kamu görevlisi olması nedeniyle nitelikli hakaret hükümlerinin uygulanması doğru değildir.

Doktora ve Sağlık Çalışanına Hakaret Suçu

Doktora hakaret, hemşireye hakaret ve sağlık çalışanına hakaret özellikle hastanelerde yaşanan tartışmalar nedeniyle uygulamada sık karşılaşılan suçlamalardandır.

Kamu hastanesinde görev yapan doktor veya sağlık çalışanına yerine getirdiği kamu görevi nedeniyle hakaret edilmesi halinde TCK 125/3-a kapsamında kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret suçu gündeme gelebilir.

Örneğin bir hastanın kendisine yapılan tıbbi işlem, muayene sırası veya doktorun görevi kapsamında gerçekleştirdiği bir işlem nedeniyle doktora hakaret etmesi halinde suçun nitelikli hali değerlendirilebilir.

TCK 125/3-a kapsamında cezanın alt sınırı bir yıldır.

Ayrıca bu suç TCK 131 gereğince şikâyete bağlı değildir ve güncel TCK 75 düzenlemesinde kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret hali önödeme kapsamı dışında tutulmuştur.

Ancak sağlık çalışanına yönelik her sert söz hakaret suçu değildir.

Hastanın hizmete yönelik şikâyeti, ağır eleştirisi veya kaba nitelikteki sözü ile kişinin doğrudan onur, şeref ve saygınlığını hedef alan hakaret içerikli söz birbirinden ayrılmalıdır.

Nitelikli Hakaret Suçu Cezası – TCK 125/3

TCK 125/3’e göre hakaret suçunun; kamu görevlisine karşı görevinden dolayı, kişinin dini, siyasi, sosyal veya felsefi inanç ve kanaatlerini açıklamasından, değiştirmesinden veya yaymaya çalışmasından dolayı, kişinin mensup olduğu dine göre kutsal sayılan değerlerden bahisle işlenmesi halinde cezanın alt sınırı bir yıldan az olamaz.

Bu haller hakaret suçunun nitelikli halleri olarak kabul edilmektedir.

Kurul Halinde Çalışan Kamu Görevlilerine Hakaret Suçu

TCK 125/5’e göre kurul halinde çalışan kamu görevlilerine görevlerinden dolayı hakaret edilmesi halinde suç, kurulu oluşturan üyelere karşı işlenmiş sayılır.

Ancak bu durumda zincirleme suça ilişkin TCK 43 hükümleri uygulanır.

Örneğin şartlarının bulunması halinde bir kurula, kurul üyelerinin görevleri nedeniyle yöneltilen hakaret içerikli ifadelerde her kurul üyesi bakımından mağduriyet gündeme gelebilir.

Kanun bu durumda zincirleme suç hükümlerinin uygulanmasını öngörmektedir.

Cumhurbaşkanına Hakaret Suçu ve Cezası – TCK 299

Cumhurbaşkanına hakaret suçu, genel hakaret suçundan ayrı olarak TCK 299. maddesinde özel bir suç tipi olarak düzenlenmiştir.

TCK 299‘a göre Cumhurbaşkanına hakaret eden kişi bir yıldan dört yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.

Suçun alenen işlenmesi halinde verilecek ceza artırılır.

Ayrıca bu suçtan dolayı kovuşturma yapılması Adalet Bakanının iznine bağlıdır.

Cumhurbaşkanına hakaret suçunda da ifade özgürlüğü, siyasi eleştiri ve kişinin şeref ve itibar hakkı arasındaki dengenin somut olayın koşullarına göre değerlendirilmesi gerekir.

Bir siyasi eleştirinin sert veya rahatsız edici olması tek başına otomatik şekilde hakaret suçunun oluştuğu anlamına gelmez. Ancak doğrudan kişilik değerlerini hedef alan sövme veya onur ve saygınlığı rencide edici somut isnatlar ceza soruşturmasına konu olabilir.

Ölen Kişiye Hakaret Suçu – Kişinin Hatırasına Hakaret

TCK 130’a göre bir kimsenin öldükten sonra hatırasına en az üç kişiyle ihtilat ederek hakaret eden kişi üç aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezası ile cezalandırılabilir.

Hakaretin alenen işlenmesi halinde ceza altıda biri oranında artırılır.

Ayrıca bir ölünün ceset veya kemiklerini alan ya da ceset veya kemikler hakkında tahkir edici fiillerde bulunan kişi hakkında da TCK 130/2 kapsamında ceza öngörülmüştür.

Mağdur şikâyet etmeden önce ölmüşse veya suç ölen kişinin hatırasına karşı işlenmişse TCK 131 kapsamında belirli yakınlar tarafından şikâyette bulunulabilir.

Hakaret Suçunda Deliller Nelerdir?

Hakaret suçu dosyalarında kullanılabilecek deliller olayın işleniş şekline göre değişir.

Uygulamada özellikle; WhatsApp mesajları, SMS kayıtları, sosyal medya paylaşımları,e-mail yazışmaları, tanık anlatımları, kamera kayıtları, hukuka uygun ses ve görüntü kayıtları, bilirkişi incelemeleri, telefon ve dijital materyaller üzerindeki incelemeler önem taşıyabilir.

Ancak bir ekran görüntüsünün bulunması tek başına her zaman mahkûmiyet için yeterli olmayabilir.

Mesajı gönderen kişinin tespiti, hesabın kime ait olduğu, içerikte değişiklik yapılıp yapılmadığı ve delilin hukuka uygun şekilde elde edilip edilmediği tartışılabilir.

Hakaret Suçundan Beraat Edilebilir Mi?

Hakaret suçlamasıyla açılan her dava mahkûmiyetle sonuçlanmaz.

Somut olayın özelliklerine göre; sözün hakaret niteliğinde olmaması, ifadenin kaba söz veya ağır eleştiri niteliğinde bulunması, mağdurun belirlenememesi, gıyapta hakaret için ihtilat şartının gerçekleşmemesi, hakaret kastının bulunmaması, iddia ve savunma dokunulmazlığının uygulanması, suçun sanık tarafından işlendiğinin kesin olarak ispatlanamaması halinde beraat kararı gündeme gelebilir.

Anayasa Mahkemesi ve Yargıtay kararlarının ortaya koyduğu temel yaklaşım gereğince yalnızca bir kelime veya cümleye bakılması yeterli değildir. İfadenin bağlamı ve olayın bütünü değerlendirilmelidir.

Hakaret Suçu Hakkında Sık Sorulan Sorular

WhatsApp’tan Küfür Etmek Suç Mu?

Mağduru doğrudan muhatap alan WhatsApp mesajıyla onur, şeref ve saygınlığı rencide edici hakaret içerikli sözler gönderilmesi TCK 125/2 kapsamında hakaret suçunu oluşturabilir.

Her Küfür Hakaret Suçu Mudur?

Kullanılan söz olayın koşulları içerisinde değerlendirilir. Her kaba, argo veya nezaketsiz ifade otomatik olarak hakaret suçu değildir.

Hakaret Davasında Mesajlar Delil Olur Mu?

WhatsApp, SMS ve sosyal medya mesajları delil olarak değerlendirilebilir. Ancak mesajın aidiyeti ve delilin güvenilirliği somut olayda incelenir.

Hakaret Suçu Şikâyete Bağlı Mıdır?

Kural olarak hakaret suçu şikâyete bağlıdır. Kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret suçu ise şikâyete bağlı değildir.

Doktora Hakaretin Cezası Nedir?

Kamu görevlisi olan doktora görevinden dolayı hakaret edilmesi halinde TCK 125/3-a uygulanabilir ve cezanın alt sınırı bir yıldan az olamaz.

Hakaret Suçu Önödemeye Tabi Mi?

Güncel TCK 75 düzenlemesine göre TCK 125 kapsamındaki hakaret suçları, 125/3-a kapsamında kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret hali hariç, önödeme kapsamındadır.

Karşılıklı Küfürde Ceza Verilir Mi?

TCK 129/3’e göre karşılıklı hakaret halinde taraflardan her ikisinin veya birinin cezası üçte birine kadar indirilebilir ya da ceza vermekten vazgeçilebilir.

Bana Vurdu, Ben de Küfür Ettim. Ceza Alır Mıyım?

Hakaret kasten yaralama suçuna tepki olarak işlenmişse TCK 129/2 gereğince ceza verilmemesi gündeme gelebilir.

Sonuç: Hakaret Suçunda Sözün Kendisi Kadar Olayın Bağlamı da Önemlidir

Hakaret suçu yalnızca kullanılan kelimeye bakılarak değerlendirilmemelidir. Hakaret içerdiği iddia edilen sözün söylendiği ortam, taraflar arasındaki ilişkinin geçmişi, tartışmanın sebebi, ilk haksız hareketin kimden geldiği ve sözün ifade özgürlüğü kapsamında kalıp kalmadığı birlikte incelenmelidir.

Özellikle WhatsApp’tan hakaret, sosyal medyada hakaret, doktora hakaret, sağlık çalışanına hakaret, kamu görevlisine görevinden dolayı hakaret ve karşılıklı hakaret dosyalarında olayın hukuki nitelendirmesi uygulanacak ceza ve soruşturma usulünü doğrudan değiştirebilir.

Ayrıca hakaret suçlarının önödeme ve alternatif çözüm yöntemlerine ilişkin mevzuatında 2024 ve 2025 yıllarında önemli değişiklikler yapılmıştır. Bu nedenle suç tarihi dikkate alınmadan ve lehe kanun değerlendirmesi yapılmadan yalnızca güncel düzenlemeye göre sonuca ulaşılması doğru olmayabilir.

Hakaret suçunun oluşup oluşmadığı, hangi TCK maddesinin uygulanacağı, şikâyet süresinin geçip geçmediği ve ön ödeme hükümlerinin uygulanıp uygulanamayacağı her somut olayın özelliklerine göre ayrı ayrı değerlendirilmelidir.