Popüler Etiketler
Evden Uzaklaştırma Kararı ve Tedbir Nafakası 2026 Rehberi
Evden uzaklaştırma kararı ve tedbir nafakası, aile içi şiddet, tehdit, psikolojik baskı, ısrarlı takip veya ekonomik şiddet gibi durumlarda mağdurun korunması amacıyla başvurulan önemli hukuki yollardır. 6284 Sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun, şiddete uğrayan veya şiddete uğrama tehlikesi bulunan kişilere hızlı koruma sağlamayı amaçlar.
Bu yazıda 6284 sayılı Kanun kapsamında evden uzaklaştırma kararı, tedbir nafakası, başvuru yolları, kararın ihlali, zorlama hapsi ve sık sorulan sorular 2026 yılı uygulaması dikkate alınarak açıklanmıştır.
6284 Sayılı Kanun Nedir?
6284 sayılı Kanun; şiddete uğrayan veya şiddete uğrama tehlikesi bulunan kadınların, çocukların, aile bireylerinin ve tek taraflı ısrarlı takip mağdurlarının korunmasını amaçlayan özel bir kanundur.
Bu kanun kapsamında mahkeme, mülki amir veya kolluk tarafından koruyucu ve önleyici tedbir kararları verilebilir. Kanunun temel amacı, mağdurun can güvenliğini sağlamak, şiddetin devamını önlemek ve mağdurun ekonomik açıdan korunmasına destek olmaktır.
Evden Uzaklaştırma Kararı Nedir?
Evden uzaklaştırma kararı, şiddet uygulayan veya şiddet uygulama tehlikesi bulunan kişinin müşterek konuttan uzaklaştırılması ve mağdura, çocuklara, konuta, okula veya işyerine yaklaşmasının yasaklanmasıdır.
Bu karar sadece fiziksel şiddet halinde değil; tehdit, hakaret, psikolojik baskı, ekonomik şiddet, ısrarlı takip, telefonla rahatsız etme, sosyal medya üzerinden taciz veya mağduru korkutucu davranışlar halinde de verilebilir.
Evden Uzaklaştırma Kararı Hangi Durumlarda Verilir?
Evden uzaklaştırma kararı genellikle şu durumlarda talep edilebilir:
- Fiziksel şiddet uygulanması,
- Tehdit, hakaret veya baskı yapılması,
- Mağdurun müşterek konutta güvende olmaması,
- Çocukların şiddet ortamından etkilenmesi,
- Israrlı takip veya sürekli rahatsız edilme,
- Telefon, mesaj veya sosyal medya yoluyla taciz,
- Ekonomik baskı ve mağdurun geçim imkânlarının kısıtlanması,
- Boşanma sürecinde şiddet veya tehdit riskinin ortaya çıkması.
Burada önemli olan, mağdurun mutlaka ağır şekilde yaralanmış olması değildir. Şiddet tehlikesinin bulunması da tedbir kararı verilmesi için yeterli olabilir.
Uzaklaştırma Kararı İçin Delil Gerekli Mi?
6284 sayılı Kanun kapsamında koruyucu ve önleyici tedbir kararlarının hızlı verilmesi esastır. Bu nedenle başvuru sırasında her zaman kesin delil aranmaz. Mağdurun beyanı, olayın niteliği ve aciliyet durumu dikkate alınarak uzaklaştırma kararı verilebilir.
Ancak uygulamada şu belgeler başvuruyu güçlendirebilir:
- Hastane darp raporu,
- Polis veya jandarma tutanağı,
- WhatsApp mesajları,
- Arama kayıtları,
- Sosyal medya yazışmaları,
- Tanık anlatımları,
- Fotoğraf veya video kayıtları,
- Daha önce yapılmış şikâyetler,
- Savcılık veya kolluk başvuruları.
Delil bulunmaması, başvuru yapılamayacağı anlamına gelmez. Şiddet riski varsa kişi en yakın aile mahkemesine, kolluğa, savcılığa veya ŞÖNİM’e başvurabilir.
Uzaklaştırma Kararı Kaç Gün veya Kaç Ay Sürer?
Uzaklaştırma kararı genellikle olayın özelliğine göre belirli bir süre için verilir. Uygulamada 1 ay, 2 ay, 3 ay süreli kararlar verilebilmektedir.
Karar süresi sona ermeden önce şiddet tehlikesi devam ediyorsa yeniden başvuru yapılarak tedbirin uzatılması istenebilir. Mahkeme, mağdurun korunma ihtiyacına göre uzaklaştırma kararını uzatabilir.
6284 Sayılı Kanun Kapsamında Tedbir Nafakası
Tedbir nafakası, uzaklaştırma kararı verilen kişinin evin geçimini sağlayan kişi olması veya mağdurun ekonomik olarak zor durumda kalması halinde gündeme gelir.
6284 sayılı Kanun kapsamında mahkeme, şiddet mağdurunun ve çocukların geçimini sağlamak amacıyla tedbir nafakasına hükmedebilir. Bu nafaka, mağdurun ekonomik olarak korunmasını ve şiddet nedeniyle mağduriyetinin artmamasını amaçlar.
Boşanma Davası Açmadan Tedbir Nafakası Alınabilir Mi?
Evet. 6284 sayılı Kanun kapsamında tedbir nafakası talep etmek için mutlaka boşanma davası açılmış olması gerekmez.
Şiddet mağduru kişi, boşanma davası açmadan da aile mahkemesinden uzaklaştırma kararı ve tedbir nafakası talep edebilir. Bu yönüyle 6284 kapsamındaki tedbir nafakası, boşanma davasındaki tedbir nafakasından farklı olarak acil koruma mekanizması içinde değerlendirilebilir.
Tedbir Nafakası Nasıl Talep Edilir?
Tedbir nafakası, aile mahkemesine verilecek dilekçe ile talep edilebilir. Başvuru dilekçesinde şu hususlara yer verilmesi önemlidir:
- Şiddet veya tehdit olayının açıklanması,
- Mağdurun ekonomik durumunun belirtilmesi,
- Çocukların bakım ve eğitim giderlerinin açıklanması,
- Şiddet uygulayan kişinin gelir durumuna ilişkin bilgiler,
- Talep edilen aylık nafaka miktarı,
- Uzaklaştırma kararı ile birlikte nafaka talep edildiğinin açıkça yazılması.
Başvuru sırasında kimlik fotokopisi, varsa darp raporu, mesaj kayıtları, kolluk tutanakları ve ekonomik durumu gösteren belgeler eklenebilir.
Tedbir Nafakası Ne Kadar Süre Ödenir?
6284 kapsamındaki tedbir nafakası, mahkemenin verdiği tedbir kararının süresi boyunca ödenir. Tedbir kararı uzatılırsa nafaka da uzatılabilir.
Daha sonra boşanma davası açılmışsa, aile mahkemesi boşanma dosyasında ayrıca tedbir nafakası, iştirak nafakası veya yoksulluk nafakası hakkında karar verebilir.
Tedbir Nafakası Ödenmezse Ne Yapılır?
Tedbir nafakası ödenmezse nafaka alacaklısı icra takibi başlatabilir. Nafaka kararları ilam niteliğinde olduğundan, ödenmeyen nafaka borçları için icra müdürlüğüne başvurulabilir.
Nafaka borcunun ödenmemesi halinde ayrıca icra ceza mahkemesi süreci de gündeme gelebilir. Bu nedenle tedbir nafakası kararı verilmişse, kararın düzenli olarak ödenmesi gerekir.
Uzaklaştırma Kararı ve Nafaka Başvurusu Nasıl Yapılır?
6284 sayılı Kanun kapsamında başvuru yapılabilecek birden fazla merci vardır. Mağdur, bulunduğu yerden başvuru yapabilir. Örneğin kişi müşterek evden ayrılıp başka bir şehre gitmişse, bulunduğu yerdeki aile mahkemesine veya kolluk birimlerine başvurabilir.
Aile Mahkemesine Başvuru
Evden uzaklaştırma kararı ve tedbir nafakası için en temel başvuru yolu aile mahkemesidir. Aile mahkemesine dilekçe verilerek şu tedbirler talep edilebilir:
- Şiddet uygulayanın evden uzaklaştırılması,
- Mağdura yaklaşmasının yasaklanması,
- Telefon, mesaj ve sosyal medya yoluyla iletişim kurmasının engellenmesi,
- Çocuklara yaklaşmasının sınırlandırılması,
- Silah varsa teslim edilmesi,
- Tedbir nafakasına hükmedilmesi,
- Kimlik ve adres bilgilerinin gizlenmesi.
Polis veya Jandarmaya Başvuru
Acil durumlarda polis veya jandarmaya başvuru yapılabilir. Kolluk birimleri, gecikmesinde sakınca bulunan hallerde geçici tedbir alabilir ve durumu aile mahkemesine bildirir.
Şiddet tehlikesi varsa kişi en yakın karakola giderek uzaklaştırma talebinde bulunabilir. Ayrıca 112 Acil Çağrı Merkezi üzerinden de yardım istenebilir.
Savcılığa Başvuru
Şiddet, tehdit, hakaret, yaralama, cinsel saldırı, konut dokunulmazlığının ihlali veya kişisel verilerin hukuka aykırı paylaşılması gibi suçlar söz konusuysa Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulabilir.
Savcılık başvurusu ile birlikte 6284 kapsamında koruma tedbiri talep edilmesi de mümkündür.
ŞÖNİM Başvurusu
Şiddet Önleme ve İzleme Merkezi, yani ŞÖNİM, şiddet mağdurlarına destek sağlayan kurumlardan biridir. Mağdurun barınma, psikolojik destek, hukuki yönlendirme ve sosyal destek ihtiyaçları bakımından ŞÖNİM’e başvuru yapılabilir.
Uzaklaştırma Kararına Uyulmazsa Ne Olur?
Uzaklaştırma kararına aykırı davranılması ciddi sonuçlar doğurur. Şiddet uygulayan kişi, kararda belirtilen yasaklara rağmen mağdura yaklaşır, eve gelir, mesaj atar, telefonla arar veya sosyal medya üzerinden rahatsız ederse karar ihlal edilmiş olur.
Bu durumda mağdur derhal polis, jandarma, savcılık veya aile mahkemesine başvurmalıdır. İhlalin belgelenmesi için mesaj ekran görüntüleri, arama kayıtları, kamera kayıtları ve tanık beyanları önemlidir.
Zorlama Hapsi Nedir?
Zorlama hapsi, 6284 sayılı Kanun kapsamında verilen tedbir kararına aykırı davranan kişi hakkında uygulanan yaptırımdır.
Tedbir kararını ihlal eden kişi hakkında ilk ihlalde birkaç günden başlayan zorlama hapsi uygulanabilir. İhlalin tekrarlanması halinde süre artırılabilir. Zorlama hapsinin amacı, kişiyi tedbir kararına uymaya zorlamaktır.
Zorlama hapsi, mağdurun şikâyetinden vazgeçmesiyle her zaman kendiliğinden ortadan kalkmayabilir. Bu nedenle tedbir kararına aykırı davranışlar ciddiye alınmalı ve derhal ilgili makamlara bildirilmelidir.
Tedbir Kararını İhlal Eden Eşin Cezası
Tedbir kararını ihlal eden eş hakkında zorlama hapsi uygulanabilir. Ayrıca ihlal davranışı aynı zamanda tehdit, hakaret, yaralama, mala zarar verme, konut dokunulmazlığını ihlal veya kişisel verilerin paylaşılması gibi suçları oluşturuyorsa ayrıca ceza soruşturması da yürütülebilir.
Örneğin uzaklaştırma kararı olmasına rağmen eşin eve gelmesi, kapıya dayanması, tehdit mesajı atması veya mağdurun işyerine gitmesi hem 6284 tedbirinin ihlali hem de olayın niteliğine göre ayrı bir suç oluşturabilir.
Yargıtay Kararlarına Göre Uzaklaştırma Kararı
Yargıtay uygulamasında 6284 sayılı Kanun kapsamında verilen tedbir kararlarının amacı, aile içi şiddetin önlenmesi ve mağdurun korunmasıdır. Bu nedenle tedbir kararları değerlendirilirken olayın yalnızca geçmişte gerçekleşip gerçekleşmediğine değil, gelecekte şiddet riskinin bulunup bulunmadığına da bakılır.
Yargıtay kararlarında özellikle şu hususlar önem taşır:
- Tedbir kararlarının koruyucu niteliği,
- Şiddet tehlikesinin varlığı,
- Mağdur beyanının önemi,
- Çocukların üstün yararı,
- Kararın ihlal edilmesi halinde zorlama hapsi uygulanabilmesi,
- Tedbir kararlarının boşanma davasından bağımsız olarak verilebilmesi.
Bu nedenle uzaklaştırma kararı veya tedbir nafakası talep edilirken olayların somut şekilde anlatılması, varsa delillerin dilekçeye eklenmesi ve mağdurun korunma ihtiyacının açıkça belirtilmesi önemlidir.
Sık Sorulan Sorular
Evden uzaklaştırma kararı almak için boşanma davası açmak gerekir mi?
6284 sayılı Kanun kapsamında uzaklaştırma kararı almak için boşanma davası açılması şart değildir.
Uzaklaştırma kararı için darp raporu şart mı?
Darp raporu başvuruyu güçlendirebilir ancak şart değildir. Tehdit, psikolojik şiddet, ısrarlı takip veya şiddet tehlikesi de tedbir kararı için yeterli olabilir.
Tedbir nafakası boşanma davası olmadan alınabilir mi?
6284 sayılı Kanun kapsamında boşanma davası açılmadan da tedbir nafakası talep edilebilir.
Uzaklaştırma kararı başka şehirden alınabilir mi?
Mağdur bulunduğu yerdeki aile mahkemesine, kolluğa, savcılığa veya ŞÖNİM’e başvurabilir.
Uzaklaştırma kararı kaç ay sürer?
Kararın süresi olayın özelliklerine göre belirlenir. Uygulamada 1 ay, 2 ay, 3 ay süreli kararlar verilebilir. Risk devam ediyorsa uzatma talep edilebilir.
Uzaklaştırma kararına rağmen eş eve gelirse ne yapılmalı?
Derhal polis veya jandarmaya başvurulmalı, ihlal tutanak altına aldırılmalı ve aile mahkemesinden zorlama hapsi talep edilmelidir.
Tedbir nafakası ödenmezse ne olur?
Ödenmeyen tedbir nafakası için icra takibi yapılabilir. Nafaka borcunun ödenmemesi halinde icra ceza süreci de gündeme gelebilir.
Uzaklaştırma kararı sicile işler mi?
Uzaklaştırma kararı doğrudan adli sicil kaydı anlamına gelmez. Ancak kararın ihlali halinde zorlama hapsi veya ayrıca suç oluşması durumunda ceza soruşturması gündeme gelebilir.
Şiddet mağduru çocuklar için de koruma kararı alınabilir mi?
Çocuklar için de koruyucu tedbirler talep edilebilir. Mahkeme, çocukların üstün yararını dikkate alarak gerekli önlemleri alabilir.
Uzaklaştırma kararına itiraz edilebilir mi?
Evet. Hakkında tedbir kararı verilen kişi, karara karşı kanunda öngörülen süre içinde itiraz edebilir. Ancak itiraz, kural olarak kararın uygulanmasını kendiliğinden durdurmaz.
Sonuç
Evden uzaklaştırma kararı ve tedbir nafakası, 6284 sayılı Kanun kapsamında şiddet mağdurlarını koruyan en önemli hukuki mekanizmalardandır. Şiddet, tehdit, psikolojik baskı, ekonomik şiddet veya ısrarlı takip gibi durumlarda mağdur, boşanma davası açmadan da uzaklaştırma kararı ve tedbir nafakası talep edebilir.
Başvurunun doğru hazırlanması, olayların açık şekilde anlatılması, varsa delillerin sunulması ve gerekli tedbirlerin eksiksiz talep edilmesi önemlidir. Uzaklaştırma kararının ihlali halinde zorlama hapsi uygulanabileceğinden, ihlal durumları mutlaka resmi makamlara bildirilmelidir.
6284 sayılı Kanun kapsamında uzaklaştırma kararı, tedbir nafakası veya aile hukuku sürecine ilişkin hukuki destek almak için bir aile hukuku avukatından profesyonel yardım alınması hak kaybı yaşanmaması açısından önemlidir.
Bursa Boşanma Avukat İlker Kılıç
